Is een rijksmonument nog beschermd als het een andere functie krijgt?

De herbestemming van een monument met een zeer specifieke functie, zoals een boerderij, een fabriek of een klooster is altijd een uitdagende opgave. Hierover zijn reeds allerlei publicaties verschenen en modellen ontwikkeld. Onze bibliotheek kan u hiervan een overzicht geven.
De procedure om te komen tot herbestemming is formeel gezien heel simpel: nadat een plan is ontwikkeld en bij de gemeente ingediend, legt die het voor aan de monumentencommissie, de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed en (eventueel, als het monument buiten de bebouwde kom ligt) aan de provincie. Nadat de gemeente de adviezen heeft ontvangen neemt zij een beslissing en wordt de monumentenvergunning al dan niet verleend. Daarna kan pas een bouwvergunning verleend worden. Vaak is ook een wijziging van het bestemmingsplan nodig.
Voordeel van de keuze voor een monument is drieledig: er is veel extra expertise beschikbaar, er zijn extra fiscale of subsidiefaciliteiten en de afschrijving kan over langere tijd worden 'uitgesmeerd' (er is immers de garantie dat het gebouw in principe altijd blijft bestaan en niet na dertig jaar wordt gesloopt).
Nadelen zijn er ook: er zijn meer en soms ook langere procedures omdat er extra eisen worden gesteld: het gebouw moet niet alleen aan de huidige eisen voldoen, maar moet tevens zijn monumentale waarden behouden. Die laatste brengen overigens met zich mee dat er ontheffingen mogelijk zijn ten aanzien van eisen die het Bouwbesluit stelt.